نگاهی به کریدورهای بین المللی

صفحه اصلی . نگاهی به کریدورهای بین المللی
نوشته شده
دسته ها مقالات
تاریخ ۶ بهمن ۱۳۹۸
نطرات بدون نظر
نگاهی به کریدورهای بین المللیReviewed by آزاده یوسفی on Jan 26Rating: ۵.۰نگاهی به کریدورهای بین المللیاز معروف‌ترین کریدور های حمل و نقل بین المللی جهان می توان به کریدورهای حمل و نقل ریلی OSJD و کریدورهای جهانی بار UIC و کریدورهای حمل و نقل ریلی اسکاپ و اکو اشاره کرد.

نگاهی به کریدورهای بین المللی

کریدور به دالان یا راهرویی گفته می شود که برای حمل و نقل مورد استفاده قرار می گیرد. در هر کریدوری می توان از انواع شیوه های حمل و نقل ریلی، جاده ای، دریایی و غیره برای حمل کالاها استفاده نمود. در این مقاله قصد داریم نگاهی به کریدورهای بین المللی انداخته و در ادامه با کریدورهای ایران بیشتر آشنا شویم.

بر اساس تعریف سازمان همکاری راه آهن ها ( OSJD) یک کریدور بین المللی به شبکه حمل و نقل بین المللی گفته می شود که از خطوط راه آهن، آب راه ها و جاده ها به منظور حمل و نقل و ترانزیت بین المللی کالا و مسافر در حد زمان ممکن همراه با صرفه اقتصادی استفاده می نماید. به عبارتی هر کریدور در یکی از حالت های زیر قرار می گیرد:

  • در جهت شرق-غرب و بالعکس
  • در جهت شمال-جنوب و بالعکس
  • مابین کریدورهای طولی و عرضی

از معروف‌ترین کریدور های حمل و نقل بین المللی جهان می توان به کریدورهای حمل و نقل ریلی OSJD و کریدورهای جهانی بار UIC و کریدورهای حمل و نقل ریلی اسکاپ و اکو اشاره کرد.

ویژگی های یک کریدور بین المللی:

ویژگی های یک کریدور بین المللی عبارت است از:

  • در خطوط اصلی راه آهن و در جابه جایی گسترده کالا و مسافر دخیل باشد.
  • متناسب با پارامترهای فنی و بین المللی و مطابق با مقررات بین المللی مدرن مجاز به تردد بین المللی باشد.
  • از قلمرو چندین کشور عبور نماید.
  • حداقل فاصله را با مرکز اقتصادی و صنعتی متناسب با نوع حمل و نقل کالا داشته باشد.

کریدورهای بین المللی جهان به شرح زیر می باشند:

کریدورهای حمل و نقل ریلی OSJD

این کریدورها بر حسب مبدا و مقصد به شرح زیر می باشند:

  • روسیه-لهستان
  • بندر لیانیونگان چین-مسکو
  • لهستان(زگوژلیتس)-مسکو
  • جمهوری چک-اکراین
  • مجارستان-چین
  • چک(پراگ)- ترکمنستان ( که از ایران می گذرد)
  • لهستان-اکراین
  • اکراین-ازبکستان
  • لیتوانی-بلاروس
  • اکراین-قزاقستان
  • روسیه-ایران، کشورهای حاشیه خلیج فارس و حوزه اقیانوس هند و کشورهای آسیای جنوب شرقی
  • مولداوی-بلغارستان
  • روسیه-لهستان

 

کریدورهای جهانی بار UIC

در تمامی کریدورهای بین المللی و جهانی، کالا از طرق حمل و نقل ترکیبی و متشکل از حمل و نقل ریلی، دریایی استفاده می شود. کریدورهای جهانی بار UIC بر حسب نام و مبدا عبارت اند از:

  • کریدور جاده ابریشم( کریدور چین-خاورمیانه-اروپا)

مبدا: لیونیونگان (شرق چین) ، مقصد: غرب اروپا

  • کریدور شمال-جنوب کریدور

مبدا: فنلاند ، مقصد: جنوب خلیج فارس و کشورهای حوزه اقیانوس هند و کشورهای آسیای جنوب شرقی

  • کریدور شمالی، شرق-غرب

مبدا: بندر بوستون در آمریکای شمالی ، مقصد: شمال شرقی چین، ژاپن و کره

 

کریدورهای حمل و نقل ریلی اسکاپ و اکو

کریدورهای حمل و نقل ریلی اسکاپ و اکو به شرح زیر می باشند:

  • کریدور شمالی اسکاپ : قزاقستان-کشورهای اروپایی
  • کریدور میانی اسکاپ(تراسیکا) / شماره ۱۰ ( OSJD)
  • کریدور جنوبی اسکاپ و یا کریدور سراسری (TAR) کریدور سراسری آسیا : چین-ترکیه به سمت اروپای شرقی

 

کریدورهای تاثیرگذار بر ایران:

کشور چین از طریق کریدور ترانزیت بین المللی شرق-غرب به کشورهای آسیای میانه، ناحیه قفقاز و کشورهای اروپای شرقی و مرکزی متصل می گردد. مسیرهای واقع در شاخه های شمالی، مرکزی و جنوبی کریدور ترانزیت تراسیکا حد فاصل دو کشور چین و قزاقستان مشترک بوده و از کشور قزاقستان از یکدیگر جدا می شوند.

از بین کریدورهای بین المللی و مسیرهای گفته شده، در کریدور ترانزیت شرق-غرب تنها شاخه جنوبی این کریدور از کشور ایران می گذرد.

 

نواحی چهارگانه ترانزیت ریلی ایران

به طور کلی نواحی چهارگانه ترانزیتی ایران به شرح زیر می باشند:

  • خراسان ( مرز سرخس)
  • هرمزگان ( مرز بندرعباس)
  • آذربایجان (مرزهای رازی و جلفا)
  • شمال ( مرزهای بندر امیرآباد و بندر ترکمن)

ایران به دلیل موقعیت جغرافیایی و دسترسی به آبهای آزاد جذابیت و اهمیت بالایی جهت ترانزیت کالا برای کشورهای شوروی سابق داراست. در بین چهار ناحیه بالا، مرز بندرعباس در ترانزیت کلیه شقوق حمل و نقل از فعال ترین و پر درآمدترین مرزهای کشور می باشد.

اما در خصوص ترانزیت ریلی، مرز سرخس با اختلاف بسیار بالا نسبت به سه مرز دیگر در اولویت قرار داشته و درصد قابل توجهی کالا، از این مرز وارد ایران می شود و تا سواحل دریای عمان و خلیج فارس از داخل خاک ایران عبور می کند.

جهت اولویت بندی کریدورهای ریلی کشور ( در عمل فقط ۵ مسیر که تشکیل دهنده سه کریدور می باشند آمار قابل توجهی در ترانزیت ریلی دارند) از شاخص های مختلفی استفاده می کنند. این شاخص ها شامل تعداد واگن ترانزیتی بارگیری شده، تناژ ترانزیتی بارگیری شده و تن کیلومتر بارگیری شده می باشد.

بر این اساس و بر طبق آمار های استخراج شده، اولین کریدور کشور که از لحاظ قابلیت حمل بار و درآمدزایی قابل بررسی می باشد کریدور سرخس-بندرعباس می باشد. دومین کریدور فعال کشور نیز به کریدور رازی-سرخس اختصاص داده شده است. بنابراین بدیهی است که مرز ترانزیتی سرخس بیشترین درآمدزایی از ترانزیت ریلی کشور را داراست.

نتیجه گیری

همان طور که گفته شد در تمامی کریدورهای بین المللی ، کالاها از طرق مختلف دریایی، ریلی و غیره حمل می شوند.در این بین ایران از جایگاه و موقعیت بسیار مناسبی جهت حمل و نقل بین المللی برخوردار است. در سال های اخیر علی رقم محدودیت های ایجاد شده، حجم کل ترانزیت بار از کشور رو به گسترش بوده و در صورتی که مشکلاتی که در زمینه حمل و نقل ریلی و برخی محدودیت ها وجود دارد، برطرف گردد شاهد افزایش و رشد قابل توجهی در ترانزیت ریلی کشور خواهیم بود.

 

 

 

 

واگن خود را در ایران و ۱۷ کشور، آنلاین ردیابی کنید

ردیابی کنید

نظر خود را بنویسید

۰
نظرات کاربران